Articles in the ศานติในเรือนใจ Category
众叛亲离
众 (zhòng) อ่านว่า จ้ง แปลว่า ฝูงชน
叛 (pàn) อ่านว่า พ่าน แปลว่า ต่อต้าน รังเกียจ
亲 (qīn) อ่านว่า ชิน แปลว่า ญาติ
离 (lí) อ่านว่า หลี แปลว่า หลีกหนี
ที่มา www.997788.com
ในสมัยชุนชิว องค์ชายรัฐเว่ย นาม โจวซีว์ เป็นผู้ที่มีความมักใหญ่ใฝ่สูงยิ่งนัก หลายต่อหลายครั้ง ถึงกับสมคบคิดกับบรรดาขุนนางโฉด วางแผนเพื่อปลงพระชนม์อ๋องเว่ยหวนกง ผู้เป็นพระเชษฐาแท้ๆ เพื่อจะช่วงชิงตำแหน่งเจ้าครองรัฐมาเป็นของตนเอง ทว่าแผนการณ์ดังกล่าวยังไม่สำเร็จลุล่วง
ภาพประกอบจากอินเทอร์เน็ต
笑里藏刀
笑(xiào) อ่านว่า เสี้ยว แปลว่า รอบยิ้ม
里(lǐ) อ่านว่า หลี่ แปลว่า ใน
藏(cáng) อ่านว่า ฉาง แปลว่า ซ่อน หรือสะสม
刀(dāo) อ่านว่า เตา แปลว่า มีด
ในสมัยที่ฮ่องเต้ถังไท่จงแห่งราชวงศ์ถังรวบรวมแผ่นดิน ขึ้นครองราชย์ มีขุนนางผู้หนึ่ง นามว่า หลี่ อี้ฝุ
ซึ่งมีความถนัดจัดเจนในการยกยอปอปั้นประจบประแจงเจ้านาย เขาเป็นที่โปรดปรานของราชโอรสหลี่จื้อเป็นอย่างยิ่ง
ท่านได้ให้พร 4 ข้อ ดังนี้
1. อย่าเป็นนักจับผิด
คนที่คอยจับผิดคนอื่น แสดงว่า หลงตัวเองว่าเป็นคนดีกว่าคนอื่น ไม่เห็นข้อบกพร่องของตนเอง
“กิเลสฟูท่วมหัว ยังไม่รู้จักตัวอีก”
คนที่ชอบจับผิด จิตใจจะหม่นหมอง ไม่มีโอกาส “จิตประภัสสร”
ฉะนั้น จงมองคน มองโลกในแง่ดี “แม้ในสิ่งที่เป็นทุกข์ ถ้ามองเป็น ก็เป็นสุข”
ต้องเริ่มถามหาที่ตัวเธอเองก่อน ว่ามีความจริงใจเพียงพอหรือไม่
ชีวิต
ไม่เคยมีคำว่าสาย
หากก้าวหลงเดินทางผิด ย่อมกลับมาเริ่มต้นใหม่ได้
อาจจะช้ากว่าที่ควรจะเป็นไป
แต่ก้อยังดีกว่าดิ่งลึก จมลงในความเลวร้ายทุกที ทุกที
ที่มา http://www.997788.com/
大 (dà) อ่านว่า ต้า แปลว่า ใหญ่/ มาก
材 (cái) อ่านว่า ไฉ แปลว่า ความสามารถ
小 (xiǎo) อ่านว่า เสี่ยว แปลว่า เล็ก/ น้อย
用 (yòng) อ่านว่า ย่ง แปลว่า ใช้
杯弓蛇影
杯 (bēi) อ่านว่า เปย แปลว่า แก้ว/จอก
弓 (gōng) อ่านว่า กง แปลว่า คันธนู
蛇 (shé) อ่านว่า เสอ แปลว่า งู
影 (yǐng) อ่านว่า อิ่ง แปลว่า เงา
ในอดีตมีขุนนางผู้หนึ่ง นามว่า “เยว่กว่าง” เขามีสหายสนิทอยู่ผู้หนึ่ง ยามใดที่มีเวลาว่าง
สหายผู้นี้ก็มักจะมาดื่มสุราพลางสนทนาอยู่ที่บ้านของเขาเสมอๆ
望洋 (wàngyáng) อ่านว่า วั่งหยาง แปลว่า ลักษณะอาการแหงนหน้าขึ้นเพื่อมองด้านบน
兴叹 (xīngtàn) อ่านว่า ซิงท่าน แปลว่า ทอดถอนใจ
ในสมัยอดีตกาลนานมา เล่ากันมาว่า ณ แม่น้ำฮวงโหหรือแม่น้ำเหลืองของจีนนั้น มีเทพเจ้าแห่ง
แม่น้ำซึ่งชาวบ้านพากันขนานนามว่า “เหอป๋อ” อาศัยอยู่ เหอป๋อนั้นยืนอยู่ที่ริมฝั่งแม่น้ำฮวงโห
มองดูกระแสน้ำที่ไหลจากทิศตะวันตกมาสู่ทิศตะวันออก แล้วกล่าวอย่างลิงโลดว่า “แม่น้ำฮวงโห
ช่างกว้างใหญ่ บนโลกนี้ไม่มีแม่น้ำใดใหญ่ไปกว่า ข้าจึงเป็นเทพเจ้าแห่งแม่น้ำที่ยิ่งใหญ่ที่สุด!”
สังคมมนุษย์ไม่อาจไร้ซึ่งขุมพลังมวลชน
หากชนชั้นในสังคมไร้กฎเกณฑ์ ย่อมเกิดการแก่งแย่ง
เมื่อเกิดแก่งแย่งช่วงชิง บ้านเมืองย่อมวุ่นวาย
บ้านเมืองที่วุ่นวายย่อมจักยากจนลง
จากตำราฟู่กั๋ว （富国）ว่าด้วยการสร้างประเทศสู่ความมั่งคั่ง โดยสวินจื่อ
ข้อมูลจาก ASTV ผู้จัดการออนไลน์
ภาพวาด “ทรงมังกร”บนผืนผ้าไหม จากสุสานโบราณสมัยจั้นกั๋ว
ถือเป็นภาพเขียนรูปมังกรที่มีอายุเก่าแก่ที่สุดในปัจจุบัน
ผู้ปกครองด้วยหลักเมตตาธรรมย่อมไร้ซึ่งศัตรูแผ่นดิน 仁者无敌。
(คัดจากบทเหลียงฮุ่ยหวัง - เมิ่งจื่อ)
ข้อมูลจาก ASTVผู้จัดการออนไลน์
ไม่ขึ้นเขาสูง ไม่อาจเข้าใจความกว้างใหญ่ของฟ้า
ไม่เห็นสายน้ำ ไม่รู้จักความลึกล้ำของแผ่นดิน
ไม่เคยยินคำสอนสั่งของบูรพกษัตริย์
ไม่รับทราบความยิ่งใหญ่ของสรรพวิทยาการในโลกหล้า
จากตำรา เชวี่ยนเสวีย （劝学）ว่าด้วยการจูงใจให้ใฝ่รู้ โดยสวินจื่อ
ข้อมูลจาก ASTVผู้จัดการออนไลน์
ความวาดหวังอันสูงสุดของมนุษย์ ไม่พ้น การมีชีวิตอยู่
สิ่งอันมนุษย์เบื่อหน่ายเกลียดชังเป็นที่สุด ไม่มีใดเกิน ความตาย
ผู้ที่ยอมละซึ่งความเป็น แลเลือกความตายนั้น มิใช่ด้วยใจสมัคร
หากเป็นเพราะคิดว่าตนเองไม่อาจอยู่(อย่างซังกะตาย) ต่อไปได้
ดังนั้นจึงเลือกหนทางแห่งความตาย
จากตำราเจิ้งหมิง （正名）ว่าด้วยการปรับมโนคติ รู้ผิดชอบชั่วดี โดยสวินจื่อ
ข้อมูลจาก ASTVผู้จัดการออนไลน์
ผู้เยาว์เคารพผู้อาวุโส
ผู้ต่ำต้อยปรนนิบัติผู้สูงศักดิ์
ผู้ไม่รู้เชิดชูผู้มีปัญญา
นี่คือวัตรปฏิบัติโดยทั่วไปในแผ่นดิน
จากตำรา จงหนี （仲尼）ว่าด้วยแนวคิดขงจื่อ โดยสวินจื่อ
ข้อมูลจาก ASTVผู้จัดการออนไลน์
กองดินพูนสูง คือ บรรพต
มากล้นด้วยอิทธิฤทธิ์เรียกลมฝน
หยาดน้ำรวมเป็นสาย ยิ่งลึกล้ำ
อาจแม้นรองรับเรือนนอนแห่งมังกรซ่อน
จริยธรรมที่ค้ำชูนานวัน
ย่อมบ่มเพาะจิตใจอันประเสริฐ เป็นเลิศคน
จากตำรา เชวี่ยนเสวีย （劝学）ว่าด้วยการจูงใจให้ใฝ่รู้ โดยสวินจื่อ
ข้อมูลจาก ASTVผู้จัดการออนไลน์
ไม้สูงตั้งตรงได้ด้วยเชือกเถาวัลย์ที่พันรัดไว้
โลหะทองคำยังต้องอาศัยหินฝนลับเลี่ยมจนแหลมคม
ปัญญาชนผู้ใฝ่รู้ที่คอยกระตุ้นเตือนตนทุกวี่วัน
ย่อมสามารถบรรลุหนทางธรรม
อีกทั้งการกระทำย่อมไร้ข้อผิดพลาด
จากตำรา เชวี่ยนเสวีย （劝学）ว่าด้วยการจูงใจให้ใฝ่รู้ โดยสวินจื่อ
ข้อมูลจาก ASTVผู้จัดการออนไลน์
การศึกษาไม่อาจหยุดรั้งชะงักขาด
สีครามเขียว
เขียวไม้ใบดึงเด็ดได้จากหญ้าดอก
แต่ลึกล้ำคล้ำเข้มกว่า
น้ำแข็ง
แห้งก้อนผนึกขึ้นมาแต่น้ำ
หากเย็นเยือกกว่าน้ำ
จากตำรา เชวี่ยนเสวีย （劝学）ว่าด้วยการจูงใจให้ใฝ่รู้ โดยสวินจื่อ
ข้อมูลจาก ASTVผู้จัดการออนไลน์
ผู้รู้ตนไม่โทษว่าผู้อื่น
ผู้รู้ชะตากรรมไม่โทษฟ้า
กล่าวโทษผู้อื่นพาให้ อับจนสิ้นทาง
เคืองแค้นฟ้า ย่อมขาดไร้ความแน่แน่วในปณิธาน
จากตำราหรงหรู่ （荣辱）ว่าด้วยความมีเกียรติและการเสื่อมเกียรต
โดยสวินจื่อ
โดย ASTVผู้จัดการออนไลน์
สัจธรรมแห่งฟ้าดินไม่อาจแบ่งแยกฉันใด
บุคคลผู้ประเสริฐย่อมไม่มีสองใจ
จากตำราเจี่ยปี้ โดยสวินจื่อ
โดย ASTVผู้จัดการออนไลน์
ความรู้มากมี แต่ไร้ผู้สืบทอด
ร่ำเรียนศาสตร์ลุ่มลึก แต่ไร้ทิศทาง
สนใจไขว่คว้ากว้างขวาง หากไม่รู้ตน
ย่อมไร้ซึ่งบุคคลแซ่ซ้อง สรรเสริญ
จากตำราหมวด ต้าเลวี่ย （大略）ว่าด้วยเรื่องทั่วไป
โดยสวินจื่อ
โดย ASTVผู้จัดการออนไลน์
แม้มีสรรพาวุธอันทรงประสิทธิภาพ
หากมิอาจต้านอำนาจแห่งความนอบน้อมถ่อมตน
ท่าทีอ่อนโยนละมุน เปี่ยมมิตรไมตรีกับผู้คน
ให้ความอบอุ่นยิ่งกว่าเสื้อนวมใดๆ
ขณะที่ถ้อยคำเชือดเฉือนทำร้ายคน
ยังแหลมคมร้ายกาจยิ่งกว่าคมอาวุธสับสังหาร
จากตำราหรงหรู่ （荣辱）ว่าด้วยความมีเกียรติและการเสื่อมเกียรติ
โดยสวินจื่อ
โดย ASTVผู้จัดการออนไลน์
ความพอดี เกิดแต่การไม่กระทำสิ่งใดเกินเลย
สติปัญญาเปรื่องปราด ด้วยไม่เพียรหมกมุ่นครุ่นคิดจนเกินเหตุ
จากตำรา เทียนหลุน （天论）ทัศนะว่าด้วยเรื่องของฟ้า โดยสวินจื่อ
ข้อมูลจาก ASTVผู้จัดการออนไลน์
ลืมทุกข์เป็นสุขง่าย อยู่ยั้งยืนยง
ความกลัวแลกังวล ดลจิต
ย่อมลิขิตความตาย ถึงพร้อมโดยพลัน
นี่เป็นกฎแห่งธรรมชาติอยู่เอง
จากตำรา หรงหรู่ （荣辱）ว่าด้วยความมีเกียรติและการเสื่อมเกียรติ
โดยสวินจื่อ
โดย ASTVผู้จัดการออนไลน์
อันผู้คนหลากสีร้อยพันอย่างอยู่ร่วมกัน
ล้วนไขว่คว้าแสวงหาในสิ่งหนึ่ง
หากต่างมีหนทางแลวิถีที่แปลกเปลี่ยนเป็นของตน
แม้นปณิธานมาดมุ่งมั่นหมายสิ่งเดียวกัน
ยังมีเหตุปัจจัยแห่งปัญญาสามารถขานไขที่ต่างกัน
นั้นแล คือ มานุษย์
จากตำรา ฟู่กั๋ว （富国）ว่าด้วยการสร้างเสริมความมั่งคั่งให้กับประเทศ
โดยสวินจื่อ
ข้อมูลจาก ASTVผู้จัดการออนไลน์
เมื่อไม่เข้าใจให้ถามไถ่
ทำไม่ได้ก็เรียนรู้
แม้นว่าสามารถแล้ว รู้จักถ่อมตน
นั้นคือ จุดเริ่มแห่งจริยธรรมอันดี
จาก ตำราเฟยสือเอ้อร์จื่อ （非十二子）
ว่าด้วยคุณธรรมน้ำใจและความสัมพันธ์ระหว่างมนุษย์
โดยสวินจื่อ
ข้อมูลจาก ASTVผู้จัดการออนไลน์
ม้าดีเดินทางวันละพันลี้
ม้าเลวถึงวิ่งสิบวัน ก็ถึงเหมือนกัน
จากตำรา ซิวเซิน （修身）ว่าด้วยการฝึกฝนตนเอง โดยสวินจื่อ
ข้อมูลจาก ASTVผู้จัดการออนไลน์
นานมาแล้ว โลกเป็นเพียงวัตถุทรงกลมเรียบ ๆ เปล่า ๆ
ไม่มีอะไรอยู่เลย นอกจากน้ำแข็งก้อนใหญ่กับนาฬิกาทรายเรือนยักษ์
ที่มีปลายเปิดสามารถปล่อยทรายออกได้อย่างเดียว…
1.นึกไว้เสมอว่าการโกรธ 1 นาที จะทำให้ความทุกข์อยู่กับคุณ 3 ชั่วโมง
2.ถ้ายิ้มให้กับคนที่อยู่ในกระจก รับรองว่าเขาต้องยิ้มกลับมาทุกครั้งแน่
3.ลองปลูกต้นไม้เองสักต้น การเติบโตของมันจะบ่งบอกตัวตนของคุณได้
ชายจีนคนหนึ่งแบกถังน้ำสองใบไว้บนบ่า เพื่อไปตักน้ำที่ริมลำธาร
ถังน้ำใบหนึ่งมีรอยแตก ในขณะทีอีกใบหนึ่งไร้รอยตำหนิ
และสามารถบรรจุน้ำกลับมาได้เต็มถัง แต่ด้วยระยะทางอันยาวไกลจาก
ลำธารกลับสู่บ้าน จึงทำให้น้ำที่อยู่ในถังใบที่มีรอยแตกเหลืออยู่เพียงครึ่ง
1. ความเพียร
การสร้างสรรค์ตนเอง การสร้างบ้านเมืองก็ตาม มิใช่ว่าสร้างในวันเดียว ต้องใช้เวลา ต้องใช้ความเพียร ต้องใช้ความอดทน เสียสละ แต่สำคัญที่สุดคือความอดทนคือไม่ย่อท้อ ไม่ย่อท้อในสิ่งที่ดีงาม สิ่งที่ดีงามนั้นทำมันน่าเบื่อ บางทีเหมือนว่าไม่ได้ผล ไม่ดัง คือดูมันควรทำดีนี่ แต่ขอรับรองว่าการทำให้ดีควรต้องมีความอดทน เวลาข้างหน้าจะเห็นผลแน่นอนในความอดทนของตนเอง
พระบรมราโชวาท พระราชทานแก่นักเรียน นักศึกษา ครู และอาจารย์ในโอกาสเข้าเฝ้าฯวันที่ 27 ตุลาคม 2516
